Maritieme Archeologie

De maritieme rijkscollectie bestaat uit gesloten, scheepsarcheologische vondstcomplexen inclusief opgravingsdocumentatie, een beeldarchief en bibliotheek. De zorg voor deze collectie is verankerd in de Erfgoedwet.

De maritieme rijkscollectie omvat circa 38.000 scheepsvondsten variërend van complete wrakken tot wrakdelen, scheepsuitrusting, -lading en -inventaris). Circa 25.000 objecten zijn vanaf de jaren veertig van de 20e eeuw opgegraven in de drooggevallen IJsselmeerpolders, circa 13.000 objecten komen sinds de jaren tachtig van de 20e eeuw uit de Rijkswateren (vooral Noordzee en Waddenzee).

De vondsten zijn bijna alle geconserveerd, gerestaureerd en wetenschappelijk onderzocht. De kleine objecten worden bewaard in Lelystad, de grote objecten in Amersfoort. Een deel van de collectie wordt tentoongesteld bij Batavialand en elders in Nederland en in het buitenland. Onderdelen van de collectie worden onder voorwaarden uitgeleend.

scheepskerkhof Flevoland

Tijdens de uitvoering van het Zuiderzeeproject, de afsluiting en gedeeltelijke droogmaking van de Zuiderzee, kwamen 480 scheepsarcheologische vindplaatsen aan het licht. Van 430 scheepswrakken werden nadere gegevens vastgelegd. Ongeveer 400 scheepswrakken werden opgegraven. In de bodem van Flevoland zijn nog circa 80 scheepswrakken aanwezig, waarvan ongeveer de helft is beschermd door middel van het afdekken en inkuilen van het wrak. Scheepswrakken die behouden moesten blijven, zijn na opgraving en onderzoek, onder de grondwaterspiegel herbegraven in het velddepot in de buurt van Nijkerk. Zo blijven de wrakken bewaard voor toekomstig (aanvullend) onderzoek of publieksdoeleinden. Deze ‘droge’ maritieme collectie werd aan het einde van de 20e eeuw aangevuld met scheepsvondsten van opgravingen op zgn. Vinexlocaties (Vleuten-De Meern, Zwammerdam).

Onderwaterarcheologie

Midden jaren tachtig van de 20e eeuw nam de belangstelling voor onderwaterarcheologie sterk toe. Het archeologisch onderzoek onderwater leidde tot de vorming van een “natte” maritieme rijkscollectie. Er wordt nog steeds gedoken op scheepswrakken in Rijkswateren en/of op Nederlandse scheepswrakken. Dit gebeurt door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (Maritiem Programma) en door amateur duikteams.

Contactpersonen

- Voor informatie over de maritieme collectie Joran Smale
- Voor informatie over bruikleen van de collectie Dafna van der Poel
- Voor informatie over conservering van materiaal  Joke Nientker
- Voor informatie over de IJsselkogge  Laura Koehler
- Voor informatie over onderwaterarcheologie  Arent Vos